หน้าแรก › คู่มือการวิ่ง

เริ่มต้น

เริ่มวิ่งยังไง? คู่มือสำหรับมือใหม่

เริ่มวิ่งยังไงให้ไม่เจ็บและไม่เลิกกลางทาง: วิ่งสลับเดิน แผน 9 สัปดาห์ เพซที่เหมาะสม การหายใจ วิ่งในอากาศร้อน และข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

ในหน้านี้
  1. ต้องเตรียมอะไรบ้าง
  2. ทำไมต้องวิ่งสลับเดิน
  3. แผน 9 สัปดาห์สำหรับมือใหม่
  4. ควรวิ่งเร็วแค่ไหน
  5. หายใจอย่างไร
  6. วิ่งในอากาศร้อน
  7. การพัก ความแข็งแรง และอาหาร
  8. ทำอย่างไรให้ไม่เลิกกลางทาง
  9. สัปดาห์แรกๆ จะเป็นอย่างไร
  10. ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
  11. เมื่อไหร่ควรพบแพทย์หรือนักกายภาพบำบัด
  12. พร้อมเริ่มต้นแล้ว
  13. คำถามที่พบบ่อย
คำตอบสั้นๆ

วิธีเริ่มวิ่งที่ง่ายที่สุดคือวิ่งช้าสลับกับเดินเป็นช่วงสั้นๆ สัปดาห์ละ 3 ครั้ง โดยมีวันพักคั่นระหว่างวันวิ่ง เช่น วิ่งเหยาะ 1 นาที เดิน 2 นาที ทำซ้ำรวม 20–30 นาที วิ่งช้าพอที่จะพูดเป็นประโยคได้ และเพิ่มช่วงวิ่งทีละนิดทุกสัปดาห์ ภายใน 8–9 สัปดาห์ มือใหม่ส่วนใหญ่จะวิ่งต่อเนื่องได้ 20–30 นาที สิ่งที่ต้องมีเพื่อเริ่มต้นมีแค่รองเท้าวิ่งที่ใส่สบายและแผนที่คุณทำตามได้

ต้องเตรียมอะไรบ้าง

  • รองเท้าวิ่ง: ใส่สบายและขนาดพอดี เป็นอุปกรณ์อย่างเดียวที่ควรใส่ใจจริงๆ ไม่จำเป็นต้องแพงที่สุด ความสบายคือเกณฑ์ที่ดีที่สุด
  • เสื้อผ้า: อะไรก็ได้ที่เคลื่อนไหวสะดวก ในอากาศร้อน ผ้าที่แห้งเร็วจะสบายกว่า
  • เส้นทาง: ทางเรียบและปลอดภัยใกล้บ้าน สวนสาธารณะ ลู่วิ่งในสนามกีฬา หรือลู่วิ่งไฟฟ้า
  • เวลาที่แน่นอน: สัปดาห์ละ 3 วันที่ไม่ติดกัน เช่น จันทร์ พุธ เสาร์
  • ปรึกษาแพทย์ถ้าจำเป็น: หากมีโรคหัวใจ ความดันสูง เบาหวาน ปัญหาข้อ หรือไม่ได้ออกกำลังกายมานาน ควรปรึกษาแพทย์ก่อนเริ่ม

ทำไมต้องวิ่งสลับเดิน

แผนสำหรับมือใหม่ที่ได้ผลเกือบทุกแผนใช้การวิ่งช่วงสั้นสลับกับการเดิน ช่วงเดินช่วยให้ชีพจรลดลงและขาได้พัก จึงทำให้ตั้งแต่วันแรกคุณสามารถออกกำลังได้ 20–30 นาที สัปดาห์ต่อสัปดาห์ ช่วงวิ่งจะยาวขึ้นและช่วงเดินจะสั้นลง จนในที่สุดคุณวิ่งได้ต่อเนื่อง นี่ไม่ใช่การโกง แต่เป็นวิธีที่ถูกต้องในการเป็นนักวิ่ง

แผน 9 สัปดาห์สำหรับมือใหม่

เริ่มทุกครั้งด้วยการเดินเร็ว 5 นาที และจบด้วยการเดินช้าๆ 5 นาที

สัปดาห์วิ่งสลับเดิน (สัปดาห์ละ 3 ครั้ง)นาทีที่วิ่งต่อครั้ง
18 × (วิ่ง 1 นาที / เดิน 2 นาที)8
28 × (วิ่ง 1 นาทีครึ่ง / เดิน 2 นาที)12
36 × (วิ่ง 2 นาที / เดิน 2 นาที)12
45 × (วิ่ง 3 นาที / เดิน 2 นาที)15
54 × (วิ่ง 4 นาที / เดิน 2 นาที)16
64 × (วิ่ง 5 นาที / เดิน 2 นาที)20
73 × (วิ่ง 7 นาที / เดิน 2 นาที)21
82 × (วิ่ง 10 นาที / เดิน 2 นาที)20
9วิ่งต่อเนื่อง 20–30 นาที20–30

ถ้าสัปดาห์ไหนหนักเกินไป ให้ทำซ้ำสัปดาห์นั้น หลายคนใช้เวลา 10–12 สัปดาห์จึงจบแผนนี้ ซึ่งเป็นเรื่องปกติ

ควรวิ่งเร็วแค่ไหน

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยที่สุดของมือใหม่คือวิ่งเร็วเกินไป เพซที่ถูกต้องคือเพซที่ยังพูดเป็นประโยคได้ ถ้าพูดได้แค่คำสองคำ ให้ลดความเร็วลง แม้จะรู้สึกว่าเร็วกว่าเดินเพียงเล็กน้อย การวิ่งช้าช่วยสร้างความอึดและทำให้เจ็บหรือบาดเจ็บน้อยลงมาก ความเร็วจะตามมาเองในภายหลัง

หายใจอย่างไร

หายใจทางจมูกและปากพร้อมกัน และให้ท้องพองขึ้นตอนหายใจเข้า แทนที่จะหายใจแค่ส่วนบนของหน้าอก มือใหม่หลายคนพบว่าจังหวะที่สม่ำเสมอช่วยได้ เช่น หายใจเข้า 3 ก้าว หายใจออก 2 ก้าว ถ้าหอบมาก วิธีแก้แทบทุกครั้งคือวิ่งช้าลง ไม่ใช่หายใจแรงขึ้น

วิ่งในอากาศร้อน

ในประเทศที่อากาศร้อนชื้น ควรวิ่งตอนเช้ามืดหรือหลังพระอาทิตย์ตก เลือกเส้นทางที่มีร่มเงา และดื่มน้ำตลอดทั้งวัน ไม่ใช่แค่ก่อนวิ่ง เมื่ออากาศร้อน เพซสบายของคุณจะช้าลง ซึ่งเป็นเรื่องปกติ ถ้ารู้สึกเวียนหัว คลื่นไส้ หรือปวดหัว ให้หยุดทันที หาที่ร่ม และดื่มน้ำ

การพัก ความแข็งแรง และอาหาร

  • วันพักเป็นส่วนหนึ่งของแผน ร่างกายปรับตัวและแข็งแรงขึ้นระหว่างวันซ้อม ไม่ใช่ระหว่างวิ่ง
  • เมื่อเริ่มชินแล้ว เพิ่มการฝึกความแข็งแรงสัปดาห์ละ 2 ครั้ง เช่น สควอท ลันจ์ เขย่งปลายเท้า ยกสะโพก และแพลงก์ ครั้งละ 15–20 นาที
  • กินดื่มตามปกติ ถ้าหิว กินของว่างเบาๆ ก่อนวิ่ง 1–2 ชั่วโมงจะช่วยได้
  • นอนให้พอ การนอนส่งผลต่อความรู้สึกในการวิ่งทุกครั้ง

ทำอย่างไรให้ไม่เลิกกลางทาง

แรงจูงใจลดลงได้กับทุกคน จึงควรสร้างนิสัยที่ไม่ต้องพึ่งแรงจูงใจ จดวันวิ่งไว้ในปฏิทินเหมือนนัดหมาย เตรียมชุดไว้ตั้งแต่คืนก่อน และบันทึกการวิ่งแต่ละครั้งเพื่อดูพัฒนาการของตัวเอง การตั้งเป้าหมายก็ช่วยได้ เช่น งานวิ่ง 5 กิโลในอีกสองเดือน การวิ่งกับเพื่อนหรือกลุ่มวิ่งมือใหม่ช่วยให้ออกไปวิ่งได้ง่ายขึ้นแม้ในวันที่ไม่อยากวิ่ง

สัปดาห์แรกๆ จะเป็นอย่างไร

สองสามสัปดาห์แรกมักเป็นช่วงที่ยากที่สุด ขาหนัก หายใจไม่เป็นจังหวะ และพัฒนาการดูช้า ซึ่งเป็นเรื่องปกติ ระหว่างสัปดาห์ที่ 3 ถึง 5 คนส่วนใหญ่จะรู้สึกว่าวิ่งง่ายขึ้นและต้องการช่วงเดินน้อยลง อาการปวดกล้ามเนื้อเล็กน้อย 1–2 วันหลังซ้อมพบบ่อยในช่วงแรก และจะหายไปเมื่อร่างกายปรับตัว

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

  • วิ่งเร็วเกินไป ลดความเร็วจนพูดได้
  • ทำมากเกินไปเร็วเกินไป การวิ่งทุกวันในสัปดาห์แรกๆ เป็นทางลัดสู่อาการเจ็บหน้าแข้งหรือเข่า
  • ข้ามช่วงเดินเพื่อพิสูจน์อะไรบางอย่าง ทำตามแผน ช่วงเดินเป็นส่วนหนึ่งของแผน
  • ซื้ออุปกรณ์แทนการออกไปวิ่ง รองเท้าสำคัญ ส่วนอย่างอื่นรอได้
  • เลิกหลังวิ่งได้ไม่ดีหนึ่งครั้ง ทุกคนมีวันที่แย่ ให้ดูพัฒนาการเป็นรายสัปดาห์

เมื่อไหร่ควรพบแพทย์หรือนักกายภาพบำบัด

หยุดทันทีและไปพบแพทย์ถ้ามีอาการเจ็บหน้าอก หายใจลำบากผิดปกติ เวียนศีรษะ หรือใจสั่น อาการปวดแหลม ปวดมากขึ้นขณะวิ่ง ทำให้เดินกะเผลก หรือปวดนานเกินสองสามวัน เป็นสัญญาณให้พักและปรึกษาแพทย์หรือนักกายภาพบำบัดก่อนกลับไปวิ่ง

พร้อมเริ่มต้นแล้ว

วิ่งสลับเดินสัปดาห์ละ 3 ครั้ง ความเร็วช้าๆ และความอดทนอีกเล็กน้อย เท่านี้ก็พอที่จะเป็นนักวิ่งได้ ถ้าอยากได้แผนที่ปรับตามการวิ่งแต่ละครั้ง Flux Run จะจัดเป็นแผนรายสัปดาห์และอัปเดตหลังการวิ่งทุกครั้ง

คำถามที่พบบ่อย

มือใหม่ควรเริ่มวิ่งอย่างไร?

วิ่งสลับเดินสัปดาห์ละ 3 ครั้ง เช่น วิ่ง 1 นาที เดิน 2 นาที ด้วยเพซที่ยังพูดได้

นานแค่ไหนจึงจะวิ่งได้ 30 นาที?

มือใหม่ส่วนใหญ่ใช้เวลา 8–12 สัปดาห์ของการซ้อมสม่ำเสมอ

มือใหม่ควรวิ่งสัปดาห์ละกี่ครั้ง?

สัปดาห์ละ 3 ครั้ง โดยมีวันพักคั่น

ควรวิ่งช่วงเวลาไหนในอากาศร้อน?

ช่วงเช้ามืดหรือหลังพระอาทิตย์ตก และดื่มน้ำตลอดวัน

รับสิ่งนี้เป็นแผนส่วนตัว

Flux Run สร้างแผนรายสัปดาห์ตามเป้าหมายของคุณ บันทึกทุกการวิ่ง และปรับแผนหลังทุกครั้ง ใช้ฟรีบน iPhone และ Android

คู่มือที่เกี่ยวข้อง

ตารางซ้อมฟรี

ชมรมวิ่งและงานวิ่งใกล้คุณ