วิธีเริ่มวิ่งที่ง่ายที่สุดคือวิ่งช้าสลับกับเดินเป็นช่วงสั้นๆ สัปดาห์ละ 3 ครั้ง โดยมีวันพักคั่นระหว่างวันวิ่ง เช่น วิ่งเหยาะ 1 นาที เดิน 2 นาที ทำซ้ำรวม 20–30 นาที วิ่งช้าพอที่จะพูดเป็นประโยคได้ และเพิ่มช่วงวิ่งทีละนิดทุกสัปดาห์ ภายใน 8–9 สัปดาห์ มือใหม่ส่วนใหญ่จะวิ่งต่อเนื่องได้ 20–30 นาที สิ่งที่ต้องมีเพื่อเริ่มต้นมีแค่รองเท้าวิ่งที่ใส่สบายและแผนที่คุณทำตามได้
ต้องเตรียมอะไรบ้าง
- รองเท้าวิ่ง: ใส่สบายและขนาดพอดี เป็นอุปกรณ์อย่างเดียวที่ควรใส่ใจจริงๆ ไม่จำเป็นต้องแพงที่สุด ความสบายคือเกณฑ์ที่ดีที่สุด
- เสื้อผ้า: อะไรก็ได้ที่เคลื่อนไหวสะดวก ในอากาศร้อน ผ้าที่แห้งเร็วจะสบายกว่า
- เส้นทาง: ทางเรียบและปลอดภัยใกล้บ้าน สวนสาธารณะ ลู่วิ่งในสนามกีฬา หรือลู่วิ่งไฟฟ้า
- เวลาที่แน่นอน: สัปดาห์ละ 3 วันที่ไม่ติดกัน เช่น จันทร์ พุธ เสาร์
- ปรึกษาแพทย์ถ้าจำเป็น: หากมีโรคหัวใจ ความดันสูง เบาหวาน ปัญหาข้อ หรือไม่ได้ออกกำลังกายมานาน ควรปรึกษาแพทย์ก่อนเริ่ม
ทำไมต้องวิ่งสลับเดิน
แผนสำหรับมือใหม่ที่ได้ผลเกือบทุกแผนใช้การวิ่งช่วงสั้นสลับกับการเดิน ช่วงเดินช่วยให้ชีพจรลดลงและขาได้พัก จึงทำให้ตั้งแต่วันแรกคุณสามารถออกกำลังได้ 20–30 นาที สัปดาห์ต่อสัปดาห์ ช่วงวิ่งจะยาวขึ้นและช่วงเดินจะสั้นลง จนในที่สุดคุณวิ่งได้ต่อเนื่อง นี่ไม่ใช่การโกง แต่เป็นวิธีที่ถูกต้องในการเป็นนักวิ่ง
แผน 9 สัปดาห์สำหรับมือใหม่
เริ่มทุกครั้งด้วยการเดินเร็ว 5 นาที และจบด้วยการเดินช้าๆ 5 นาที
| สัปดาห์ | วิ่งสลับเดิน (สัปดาห์ละ 3 ครั้ง) | นาทีที่วิ่งต่อครั้ง |
|---|---|---|
| 1 | 8 × (วิ่ง 1 นาที / เดิน 2 นาที) | 8 |
| 2 | 8 × (วิ่ง 1 นาทีครึ่ง / เดิน 2 นาที) | 12 |
| 3 | 6 × (วิ่ง 2 นาที / เดิน 2 นาที) | 12 |
| 4 | 5 × (วิ่ง 3 นาที / เดิน 2 นาที) | 15 |
| 5 | 4 × (วิ่ง 4 นาที / เดิน 2 นาที) | 16 |
| 6 | 4 × (วิ่ง 5 นาที / เดิน 2 นาที) | 20 |
| 7 | 3 × (วิ่ง 7 นาที / เดิน 2 นาที) | 21 |
| 8 | 2 × (วิ่ง 10 นาที / เดิน 2 นาที) | 20 |
| 9 | วิ่งต่อเนื่อง 20–30 นาที | 20–30 |
ถ้าสัปดาห์ไหนหนักเกินไป ให้ทำซ้ำสัปดาห์นั้น หลายคนใช้เวลา 10–12 สัปดาห์จึงจบแผนนี้ ซึ่งเป็นเรื่องปกติ
ควรวิ่งเร็วแค่ไหน
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยที่สุดของมือใหม่คือวิ่งเร็วเกินไป เพซที่ถูกต้องคือเพซที่ยังพูดเป็นประโยคได้ ถ้าพูดได้แค่คำสองคำ ให้ลดความเร็วลง แม้จะรู้สึกว่าเร็วกว่าเดินเพียงเล็กน้อย การวิ่งช้าช่วยสร้างความอึดและทำให้เจ็บหรือบาดเจ็บน้อยลงมาก ความเร็วจะตามมาเองในภายหลัง
หายใจอย่างไร
หายใจทางจมูกและปากพร้อมกัน และให้ท้องพองขึ้นตอนหายใจเข้า แทนที่จะหายใจแค่ส่วนบนของหน้าอก มือใหม่หลายคนพบว่าจังหวะที่สม่ำเสมอช่วยได้ เช่น หายใจเข้า 3 ก้าว หายใจออก 2 ก้าว ถ้าหอบมาก วิธีแก้แทบทุกครั้งคือวิ่งช้าลง ไม่ใช่หายใจแรงขึ้น
วิ่งในอากาศร้อน
ในประเทศที่อากาศร้อนชื้น ควรวิ่งตอนเช้ามืดหรือหลังพระอาทิตย์ตก เลือกเส้นทางที่มีร่มเงา และดื่มน้ำตลอดทั้งวัน ไม่ใช่แค่ก่อนวิ่ง เมื่ออากาศร้อน เพซสบายของคุณจะช้าลง ซึ่งเป็นเรื่องปกติ ถ้ารู้สึกเวียนหัว คลื่นไส้ หรือปวดหัว ให้หยุดทันที หาที่ร่ม และดื่มน้ำ
การพัก ความแข็งแรง และอาหาร
- วันพักเป็นส่วนหนึ่งของแผน ร่างกายปรับตัวและแข็งแรงขึ้นระหว่างวันซ้อม ไม่ใช่ระหว่างวิ่ง
- เมื่อเริ่มชินแล้ว เพิ่มการฝึกความแข็งแรงสัปดาห์ละ 2 ครั้ง เช่น สควอท ลันจ์ เขย่งปลายเท้า ยกสะโพก และแพลงก์ ครั้งละ 15–20 นาที
- กินดื่มตามปกติ ถ้าหิว กินของว่างเบาๆ ก่อนวิ่ง 1–2 ชั่วโมงจะช่วยได้
- นอนให้พอ การนอนส่งผลต่อความรู้สึกในการวิ่งทุกครั้ง
ทำอย่างไรให้ไม่เลิกกลางทาง
แรงจูงใจลดลงได้กับทุกคน จึงควรสร้างนิสัยที่ไม่ต้องพึ่งแรงจูงใจ จดวันวิ่งไว้ในปฏิทินเหมือนนัดหมาย เตรียมชุดไว้ตั้งแต่คืนก่อน และบันทึกการวิ่งแต่ละครั้งเพื่อดูพัฒนาการของตัวเอง การตั้งเป้าหมายก็ช่วยได้ เช่น งานวิ่ง 5 กิโลในอีกสองเดือน การวิ่งกับเพื่อนหรือกลุ่มวิ่งมือใหม่ช่วยให้ออกไปวิ่งได้ง่ายขึ้นแม้ในวันที่ไม่อยากวิ่ง
สัปดาห์แรกๆ จะเป็นอย่างไร
สองสามสัปดาห์แรกมักเป็นช่วงที่ยากที่สุด ขาหนัก หายใจไม่เป็นจังหวะ และพัฒนาการดูช้า ซึ่งเป็นเรื่องปกติ ระหว่างสัปดาห์ที่ 3 ถึง 5 คนส่วนใหญ่จะรู้สึกว่าวิ่งง่ายขึ้นและต้องการช่วงเดินน้อยลง อาการปวดกล้ามเนื้อเล็กน้อย 1–2 วันหลังซ้อมพบบ่อยในช่วงแรก และจะหายไปเมื่อร่างกายปรับตัว
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
- วิ่งเร็วเกินไป ลดความเร็วจนพูดได้
- ทำมากเกินไปเร็วเกินไป การวิ่งทุกวันในสัปดาห์แรกๆ เป็นทางลัดสู่อาการเจ็บหน้าแข้งหรือเข่า
- ข้ามช่วงเดินเพื่อพิสูจน์อะไรบางอย่าง ทำตามแผน ช่วงเดินเป็นส่วนหนึ่งของแผน
- ซื้ออุปกรณ์แทนการออกไปวิ่ง รองเท้าสำคัญ ส่วนอย่างอื่นรอได้
- เลิกหลังวิ่งได้ไม่ดีหนึ่งครั้ง ทุกคนมีวันที่แย่ ให้ดูพัฒนาการเป็นรายสัปดาห์
เมื่อไหร่ควรพบแพทย์หรือนักกายภาพบำบัด
หยุดทันทีและไปพบแพทย์ถ้ามีอาการเจ็บหน้าอก หายใจลำบากผิดปกติ เวียนศีรษะ หรือใจสั่น อาการปวดแหลม ปวดมากขึ้นขณะวิ่ง ทำให้เดินกะเผลก หรือปวดนานเกินสองสามวัน เป็นสัญญาณให้พักและปรึกษาแพทย์หรือนักกายภาพบำบัดก่อนกลับไปวิ่ง
พร้อมเริ่มต้นแล้ว
วิ่งสลับเดินสัปดาห์ละ 3 ครั้ง ความเร็วช้าๆ และความอดทนอีกเล็กน้อย เท่านี้ก็พอที่จะเป็นนักวิ่งได้ ถ้าอยากได้แผนที่ปรับตามการวิ่งแต่ละครั้ง Flux Run จะจัดเป็นแผนรายสัปดาห์และอัปเดตหลังการวิ่งทุกครั้ง
คำถามที่พบบ่อย
มือใหม่ควรเริ่มวิ่งอย่างไร?
วิ่งสลับเดินสัปดาห์ละ 3 ครั้ง เช่น วิ่ง 1 นาที เดิน 2 นาที ด้วยเพซที่ยังพูดได้
นานแค่ไหนจึงจะวิ่งได้ 30 นาที?
มือใหม่ส่วนใหญ่ใช้เวลา 8–12 สัปดาห์ของการซ้อมสม่ำเสมอ
มือใหม่ควรวิ่งสัปดาห์ละกี่ครั้ง?
สัปดาห์ละ 3 ครั้ง โดยมีวันพักคั่น
ควรวิ่งช่วงเวลาไหนในอากาศร้อน?
ช่วงเช้ามืดหรือหลังพระอาทิตย์ตก และดื่มน้ำตลอดวัน

