Hầu hết người mới nên chạy ba buổi mỗi tuần, xen kẽ những ngày nghỉ hoặc đi bộ nhẹ. Khi chạy đã thành thói quen, thường sau khoảng hai tháng, thêm lên bốn buổi là bước tiếp theo hợp lý. Người chạy có kinh nghiệm thường tập năm đến sáu buổi. Chạy mỗi ngày vẫn làm được, nhưng chỉ nên thực hiện sau khi bạn đã tăng khối lượng từ từ.
Vì sao ba buổi là hợp lý để bắt đầu
Chạy bộ tạo áp lực lên tim, cơ, gân và xương, và cơ thể mạnh lên trong giai đoạn hồi phục sau đó. Tim và phổi thích nghi khá nhanh, nhưng gân và xương cần nhiều thời gian hơn. Ba buổi mỗi tuần với ngày nghỉ xen kẽ cho bạn đủ khối lượng để tiến bộ, đồng thời để các mô thích nghi chậm kịp theo. Lịch này cũng dễ sắp xếp trong một tuần bận rộn nên dễ duy trì lâu dài.
Chạy hai buổi mỗi tuần cũng tốt cho sức khỏe, nhưng tiến bộ sẽ chậm hơn. Nếu hai buổi phù hợp nhất với cuộc sống của bạn, điều quan trọng là duy trì đều đặn.
Gợi ý theo trình độ
| Trình độ hiện tại | Số buổi mỗi tuần | Ví dụ |
|---|---|---|
| Người mới (chạy xen đi bộ) | 3 | Thứ Hai, Tư, Bảy; ngày khác đi bộ hoặc nghỉ |
| Chạy liên tục 20–30 phút | 3 | Hai buổi nhẹ và một buổi nhẹ dài hơn |
| Chạy đều 2–3 tháng | 3–4 | Phần lớn nhẹ, một buổi dài, có thể một buổi tốc độ |
| Luyện half hoặc full marathon | 4–5 | Chạy nhẹ, chạy dài, một buổi chất lượng, ít nhất một ngày nghỉ |
| Người có kinh nghiệm | 5–6 hoặc hơn | Phần lớn nhẹ, có ngày nặng và ngày hồi phục |
Đây chỉ là hướng dẫn. Tuổi tác, giấc ngủ, căng thẳng, môn thể thao khác và tiền sử chấn thương đều ảnh hưởng đến lượng chạy mà cơ thể bạn hồi phục được.
Chạy mỗi ngày có tốt không?
Với người mới, chạy mỗi ngày thường là quá nhiều và quá nhanh. Các chấn thương phổ biến như đau ống chân, gân Achilles và đầu gối thường xảy ra khi tăng tập quá vội, và chạy mỗi ngày không cho cơ thể thời gian hồi phục.
Người có kinh nghiệm có thể chạy mỗi ngày nếu phần lớn buổi chạy nhẹ, tổng khối lượng tăng chậm và có những ngày thật sự nhẹ. Dẫu vậy, nhiều người vẫn thấy khỏe hơn khi nghỉ một ngày mỗi tuần. Nếu bạn thích vận động hằng ngày, hãy chạy hầu hết các ngày và đi bộ, đạp xe hoặc bơi vào ngày còn lại.
Chạy giảm cân nên chạy mấy buổi?
Để giảm cân, số tuần liên tiếp bạn duy trì được quan trọng hơn số buổi trong một tuần. Hãy bắt đầu với ba buổi, thêm đi bộ vào các ngày khác và điều chỉnh ăn uống từng chút một, vì cân nặng phụ thuộc chủ yếu vào chế độ ăn và tổng hoạt động mỗi ngày.
Cách tăng số buổi chạy an toàn
- Chờ đến khi lịch hiện tại thấy dễ chịu ít nhất 2–3 tuần.
- Buổi mới nên ngắn và nhẹ. Đừng thêm buổi thứ tư đồng thời kéo dài các buổi khác.
- Tăng vừa phải. Không nên tăng tổng thời gian hoặc quãng đường hơn khoảng 10% mỗi tuần.
- Tránh hai ngày nặng liên tiếp. Sau buổi chạy dài hoặc tốc độ, hãy có một ngày nhẹ hoặc nghỉ.
- Lên kế hoạch tuần nhẹ mỗi 3–4 tuần.
Ngày nghỉ nên làm gì?
Ngày nghỉ không có nghĩa là ngồi cả ngày. Đi bộ, đạp xe nhẹ, bơi, yoga hoặc giãn cơ giúp hồi phục. Tập sức mạnh ngắn hai lần mỗi tuần, như squat, lunge, nâng gót, cầu mông và plank, rất hữu ích vì cơ và gân khỏe hơn chịu lực chạy tốt hơn.
Ví dụ một tuần ba buổi
Thứ Hai: chạy nhẹ (chạy xen đi bộ nếu là người mới). Thứ Ba: đi bộ hoặc tập sức mạnh ngắn. Thứ Tư: buổi chạy nhẹ thứ hai. Thứ Năm: nghỉ hoặc đi bộ chậm. Thứ Sáu: tập sức mạnh hoặc nghỉ hẳn. Thứ Bảy: buổi chạy dài nhất ở tốc độ nhẹ. Chủ Nhật: tự do, thích hợp để đi dạo.
Dấu hiệu bạn chạy quá nhiều
- Chân nặng gần như mỗi lần bắt đầu, không chỉ sau ngày tập nặng.
- Pace nhẹ vẫn thấy khó hoặc nhịp tim khi chạy nhẹ cao hơn bình thường.
- Ngủ kém, mệt mỏi, dễ cáu hoặc mất hứng thú chạy.
- Cơn đau cũ lặp lại ở cùng một chỗ.
Nếu có từ hai dấu hiệu trở lên, hãy chạy nhẹ hơn hoặc nghỉ vài ngày, sau đó quay lại với lịch nhẹ hơn một chút.
Sai lầm thường gặp
- Chạy mỗi ngày ngay từ tháng đầu.
- Biến mọi buổi thành buổi nặng.
- Tăng cả số ngày và quãng đường cùng lúc.
- Chạy bù gấp đôi cho ngày bỏ lỡ.
- Bỏ qua căng thẳng và thiếu ngủ trong cuộc sống.
Khi nào nên gặp bác sĩ
Nếu bạn có bệnh nền, đã lâu không vận động hoặc cảm thấy chưa chắc chắn, hãy hỏi ý kiến bác sĩ trước khi thay đổi lịch tập. Hãy dừng lại và tìm trợ giúp y tế ngay nếu bạn đau ngực, khó thở bất thường, chóng mặt hoặc ngất xỉu. Cơn đau nhói, tăng lên khi chạy, khiến bạn đi khập khiễng hoặc kéo dài hơn vài ngày là dấu hiệu cần nghỉ ngơi và đi khám.
Câu hỏi thường gặp
Người mới nên chạy mấy buổi một tuần?
Ba buổi mỗi tuần, xen kẽ ngày nghỉ hoặc đi bộ nhẹ.
Chạy mỗi ngày có tốt không?
Được với người có kinh nghiệm nếu phần lớn buổi chạy nhẹ, nhưng người mới an toàn hơn khi có ngày nghỉ.
Cần nghỉ mấy ngày một tuần?
Ít nhất một ngày nghỉ hoàn toàn hoặc rất nhẹ.
Làm sao thêm buổi chạy an toàn?
Chờ 2–3 tuần ở lịch hiện tại rồi thêm một buổi ngắn và nhẹ.

